O Eleusis parę słów
Parę lat temu przygotowywałam zajęcia z historii harcerstwa. Miałam wspaniały pomysł. Już nie pamiętam dokładnie jaka miała być to forma, niemniej w głowie mi zostało, że byłam dumna z mojej… Czytaj dalejO Eleusis parę słów
Parę lat temu przygotowywałam zajęcia z historii harcerstwa. Miałam wspaniały pomysł. Już nie pamiętam dokładnie jaka miała być to forma, niemniej w głowie mi zostało, że byłam dumna z mojej… Czytaj dalejO Eleusis parę słów
Trudno wskazać w harcerstwie symbol bardziej rozpoznawalny niż krzyż harcerski. Od ponad 113 lat przypinany do mundurów, wręczany w uroczystej, obrzędowej formie i przywoływany w gawędach, stał się jednym z… Czytaj dalejKrzyż harcerski – co my w nim właściwie widzimy?
Tekst stanowi zredagowaną i uzupełnioną wersję wypowiedzi wygłoszonej podczas obchodów 45. rocznicy powołania Kręgów Instruktorów Harcerskich im. Andrzeja Małkowskiego (KIHAM), które odbyły się 25 października 2025 roku w Warszawie. Kiedy… Czytaj dalejFelieton: (samo)organizacja
O zlocie w Spale, wielkich sukcesach i przemilczanych błędach przedwojennego ZHP, a także o tym, jakie wnioski możemy wyciągnąć, badając historię ruchu harcerskiego, rozmawiam z Pawłem Szczerbińskim – autorem książki… Czytaj dalejPaweł Szczerbiński: Czego możemy się nauczyć od przedwojennych harcerzy?
W związku z planowanym przez Niezależne Wydawnictwo Harcerskie wznowieniem białego kruka (najszybciej na jesieni), którego samo zdobycie było chyba częścią mojej próby na stopień, przychodzę dziś z autorskim opracowaniem “Eksperymentu… Czytaj dalejEksperyment dawnych lat, czyli wędrownictwo na serio
Miewacie sny o wojnie? Takie, w których razem z bliskimi ukrywacie się przed hitlerowcami w opuszczonej pożydowskiej wsi, albo próbujecie walczyć na powstańczej barykadzie… Ja miewam. I spora część moich… Czytaj dalejTraumaland. O mądrym upamiętnianiu.
Poniższy przedruk składa się z fragmentów książki “Z dziejów harcerstwa polskiego (1910-1939)” hm. Wacława Błażejewskiego (1902-1986), kierownika Centralnego Archiwum Harcerskiego w latach 1933-1939. Tekst przedstawia wybrane działania ZHP podejmowane w… Czytaj dalejHarcerstwo u progu II wojny światowej.
Dziś przypada 35-lecie spotkania w wyniku którego powstał Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej. Zanim jednak do niego doszło, przez lata rozwijały się niezależne środowiska harcerskie, skupione w KIHAM w latach 1980-1982, a… Czytaj dalejMapa korzeni na 35-lecie ZHR
Wiele drużyn, zwłaszcza tych z większych miast, w ramach niektórych zbiórek organizuje wycieczki. Choć wśród młodzieży panuje raczej niechęć wobec muzeów, wielu instruktorów stara się przełamywać te trendy. Osobiście uważam,… Czytaj dalejMuzea, które warto odwiedzić z drużyną w Stolicy (i okolicy)
„Właśnie tu, na tej ziemi, młody harcerz meldował / swą gotowość umierać za Polskę…” – Mam wrażenie, że dwa pierwsze wersy Ballady rajdowej są streszczonym, niemal podręcznikowym przykładem tego, w… Czytaj dalejKocham Polskę, bo chcę, czy bo tak wypada?
Zainspirowany cyklem artykułów o grach planszowych (których już użyłem podczas zbiórek) przeniesionym na harcerskie podwórko, przyszła mi do głowy gra Timeline, która idealnie nadaje się do nauki i zapamiętania najważniejszych… Czytaj dalejTIMELINE – Gra o historii harcerstwa i ZHR
O tym jak opowiadać i skąd czerpać wiedzę o początkach harcerstwa Każdy kto jest drużynowym czy instruktorem i organizował zbiórkę na temat początków harcerstwa, wie ile trudności przysparza opowiedzenie o… Czytaj dalejA na początku było tak…
Artykuł powstał we współpracy z ArchiwumHarcerskie.pl, w którym znaleźć możecie wiele źródeł dotyczących historii ZHR, a także historii harcerstwa w ogóle. Zajrzyj także do: części pierwszej, w której Marabut opisuje m.in.… Czytaj dalejPierwsze dni Organizacji Harcerzy – część 3: małżeństwo z rozsądku
Artykuł powstał we współpracy z ArchiwumHarcerskie.pl, na którym znaleźć możecie wiele źródeł dotyczących historii ZHR, a także historii harcerstwa w ogóle. Zajrzyj także do części pierwszej, w której Marabut opisuje m.in.… Czytaj dalejPierwsze dni Organizacji Harcerzy – część 2: podziały i kompromisy
Artykuł powstał we współpracy z ArchiwumHarcerskie.pl, na którym znaleźć możecie wiele źródeł dotyczących historii ZHR, a także historii harcerstwa w ogóle. To będzie opowieść o wspaniałej i zarazem pouczającej przygodzie… Czytaj dalejPierwsze dni Organizacji Harcerzy – część I: na głęboką wodę
Zaduszki za nami i choć były nieco inne niż zwykle, cmentarze i tak rozbłysły setkami światełek (ja sam odwiedziłem ostatnie rodzinne groby 11 listopada). Tacy już jesteśmy, czy to Powązki,… Czytaj dalejZapal świeczkę
Poniższy tekst powstał w marcu br. – ze względu na różne dyskusje dotyczące podziemia niepodległościowego po 1945 roku i związanej z jego upamiętnianiem działalności harcerzy. Publikujemy go dziś, gdy emocje (mam nadzieję) nieco opadły.
Czytaj dalejWyklęci, Niezłomni

W ZHR w latach 2003-2018, przeszedł ścieżkę od młodzika do harcmistrza. Drużynowy 16 WDH „Grunwald” (2009-2012) i patrolu wędrowników „Włóczykije” (2012-2017), robił też parę mniej istotnych rzeczy. Historyk z zamiłowania, adwokat z przypadku, żonę poznał na mazowieckiej „Agricoli”. Stara się przysłużyć harcerstwu spoza organizacji, na tyle, na ile może.
2006-2009 v.2 ocenzurowana Rok 2006: „Najdalszą podróż zaczyna się od pierwszego kroku” [1] – my już go wykonaliśmy! Dla „Kaczki” ten pierwszy krok miał miejsce w 2005 roku. Było to… Czytaj dalejZłota Kaczka – projekt. Część trzecia.
„Złota Kaczka” największy, najdłuższy i najbardziej kontrowersyjny (dla niektórych) projekt ZHR, który mam nadzieję stanie się kuźnią kadr drużyn wodnych ZHR. „Jeden trudny rok”[1] W poprzednim odcinku 😉 : Rok… Czytaj dalejZłota Kaczka – projekt. Część druga.
Rzecz rzadko spotykana, przedruk przedruku artykułów z „Gońca Zlotowego” z Koronowa wraz z komentarzami opublikowanymi w „Pobudce” z listopada 2009 roku (do której odsyłamy). Przedwczoraj świętowaliśmy 30-stą rocznicę spotkania 51… Czytaj dalejDwugłos o powstawaniu ZHR
„Złota Kaczka” największy, najdłuższy i najbardziej kontrowersyjny (dla niektórych) projekt ZHR, który mam nadzieję stanie się kuźnią kadr drużyn wodnych ZHR. Wstęp Wielu Was ze zdumieniem i pewnie niedowierzaniem przyjęło… Czytaj dalejZłota Kaczka – projekt
Spoglądając na historię ZHRu na prośbę czytelników sięgamy do tematu poprawki do statutu,wprowadzonej na mocy uchwały Zjazdu ZHR z dnia 27 marca 2004 roku – czyli zapisu, że instruktorzy i… Czytaj dalejTomasz Sulewski: poprawka nie jest magicznym zaklęciem
Czas jakiś temu pisałem o fenomenie “Sulimczyka” i jego zbawiennym wpływie na zdolności literackie wychowanków naszej drużyny. Dziś chciałbym pośrednio nawiązać do tego aspektu pracy drużyny. Zdajemy sobie wszyscy świadomość,… Czytaj dalejO Koszałku-Opałku, czyli praca z kronikarstwem
W którą iść stronę? Jak będzie lepiej, co będzie łatwiejsze, co będzie moralnie właściwe? Dążenia Polaków do niepodległości mogą nam pokazać m.in. to, że nie ma jednej idealnej drogi. Do… Czytaj dalejAzymut na Niepodległość
Poznajcie Jerzego Wądołkowskiego. Drużynowego drużyny, która nie miała jeszcze numeru. Drużyny, która na początku istnienia nie nazwała się sama jeszcze drużyną. Zebraliśmy dla Was jego notatki z lat, gdy nikt… Czytaj dalejZapiski Drużynowego sprzed Polski Niepodległej
W naszej naturze leży działanie. Zakładając harcerski mundur zakasaliśmy rękawy na całe życie, by zawsze i wszędzie być gotowym do pracy. Harcerz przedkłada zatem czyny nad słowa – to jedna z najważniejszych rzeczy, które wpajamy chłopcu.
Czytaj dalejDlaczego chcemy pisać o harcerstwie?

W ZHR w latach 2003-2018, przeszedł ścieżkę od młodzika do harcmistrza. Drużynowy 16 WDH „Grunwald” (2009-2012) i patrolu wędrowników „Włóczykije” (2012-2017), robił też parę mniej istotnych rzeczy. Historyk z zamiłowania, adwokat z przypadku, żonę poznał na mazowieckiej „Agricoli”. Stara się przysłużyć harcerstwu spoza organizacji, na tyle, na ile może.