Od redakcji: Przedstawiamy Wam najnowszą gawędę Andrzeja „Psiny” Jaworskiego: Gdy gaśnie pierwszy dzień obozowego życia, zastępowi – wywiadowcy znużeni są ciężką pionierską pracą, młokosy zaś jeszcze tryskają energią i w miejscu… Czytaj dalejCzuj duch!
Nazewnictwo drużyn wodniackich to temat, który na pierwszy rzut oka jest skrajnie marginalny i nieistotny. Jednak gdy spojrzeć głębiej, za tą pozornie kosmetyczną różnicą kryje się pytanie o tożsamość, metodę… Czytaj dalejWodna Drużyna Harcerzy a Żeglarska Drużyna Harcerzy – czy da się przesadzić ze specjalizacją?
Drogi Czytelniku, słowem wstępu chciałbym Cię zapewnić, że tekst, który być może zaraz przeczytasz, zupełnie nie traktuje o tym, czego nauczy się chłopiec dołączający do harcerstwa, ile o czymś znacznie… Czytaj dalejPoszerzać horyzonty
Istotnym elementem rozwoju harcerza są próby indywidualne, które mają na celu odpowiedzenie na jego osobiste potrzeby. Część z tych potrzeb, jakkolwiek pracuje się nad nimi indywidualnie dotyczą każdej osoby. Można… Czytaj dalejDruga twarz Zielonej Sowy
Czymże jest błąd lub porażka? Czy to zjawisko niezwykłe, zarezerwowane dla słabszych? Oczywiście, że nie. To nieodłączny element codzienności, rzeczywistość, w której żyjemy i żyć będziemy, mimo najszczerszych chęci zmiany.… Czytaj dalejJak „popełniać” błędy
Od redakcji: Przedstawiamy Wam piątą na łamach Azymutu gawędę Andrzeja „Psiny” Jaworskiego. Ta akurat w swojej pierwotnej wersji pojawiła się w nr 1 (27) Harcerskiego Mazowsza z 13.06.2016 roku. Na… Czytaj dalejZnalezione w notatniku Skautmistrza – kilka obozowych rad
Każda drużyna ma swoją historię i każda z nich jest w gruncie rzeczy historią kolejnych drużynowych. To oni nadają rytm środowisku, przyciągają lub odpychają ludzi, zostawiają po sobie solidne konstrukcje… Czytaj dalejFelieton: Pamięć środowiska, czyli dlaczego poprzednicy zasługują na więcej
“Mam szczerą wolę, całym życiem, pełnić służbę Bogu i Polsce” – łatwo powiedzieć, trudniej wykonać. Każdy wie, że sprawy duchowe to delikatna i zarazem trudna materia. Deklarujemy wolę służby Bogu…… Czytaj dalejHarcerskie Dni Skupienia: Znaleźć sposób na spotkanie z Bogiem
Od redakcji: Przedstawiamy Wam czwartą na łamach Azymutu gawędę Andrzeja „Psiny” Jaworskiego. Ta akurat pochodzi z nr 7 (20) Harcerskiego Mazowsza z 13.03.2010 roku i została napisana wraz z Łukaszem… Czytaj dalejAutorytetu siła – o sztuce bycia wodzem
Język, którym opisujemy rzeczywistość, kształtuje tę rzeczywistość znacznie głębiej, niż nam się wydaje. Słowa nie są neutralnymi etykietkami przyklejanymi do gotowych zjawisk – są soczewkami, przez które je postrzegamy, oceniamy… Czytaj dalej„Służba” eventowa, czyli o inflacji szlachetnego słowa
Ostatnio zostałem poproszony o to, żeby odpowiedzieć na pytanie, dlaczego umieściliśmy w książeczce sprawności zuchowych dwie żółte sprawności (z tego miejsca pozdrawiam zespół) z zakresu szeroko rozumianych kompetencji cyfrowych: przede… Czytaj dalejHarcerstwo nie powinno uciekać od świata cyfrowego
W harcerskiej praktyce rzadko zadajemy sobie pytanie o fundament strukturalny naszych jednostek. Zazwyczaj działamy tam, gdzie rzuci nas los lub widzimisię założyciela. Warto jednak przyjrzeć się dwóm dominującym modelom budowania… Czytaj dalejScentralizowany vs rozproszony – o różnych modelach środowisk
Żyjemy w czasach, w których niemal każdy aspekt naszej codzienności próbuje się zaszufladkować do konkretnych opcji politycznych. Prawica, lewica, konserwatyzm, liberalizm – te słowa odmieniane są dziś przez wszystkie przypadki.… Czytaj dalejPrycza, polityka i wychowanie. Dlaczego harcerstwo wymyka się schematom?
Parę lat temu przygotowywałam zajęcia z historii harcerstwa. Miałam wspaniały pomysł. Już nie pamiętam dokładnie jaka miała być to forma, niemniej w głowie mi zostało, że byłam dumna z mojej… Czytaj dalejO Eleusis parę słów
Trudno wskazać w harcerstwie symbol bardziej rozpoznawalny niż krzyż harcerski. Od ponad 113 lat przypinany do mundurów, wręczany w uroczystej, obrzędowej formie i przywoływany w gawędach, stał się jednym z… Czytaj dalejKrzyż harcerski – co my w nim właściwie widzimy?
Uwaga – szczegóły i standardy mogą różnić się między środowiskami. Piszę tutaj wyłącznie ze swojej perspektywy. Czy przypadkowy drużynowy, zapytany o 3 najważniejsze inicjatywy Naczelnictwa z zeszłego roku, będzie w… Czytaj dalejCo się dzieje na górze?
Służba. W tym momencie mógłbym zakończyć ten tekst, bo o oczywistościach nie ma co przecież gadać. Tak, ale i nie. Bo jednak wszyscy wiemy, że trzeba się dobrze odżywiać, a… Czytaj dalejFelieton: Co powinno zawsze leżeć u podstaw naszych harcerskich działań?
Nieodłączny element obozów stacjonarnych (i wielu innych) to wizytacja służb państwowych. Wizytują nas Państwowa Inspecja Sanitarna (zwana potocznie Sanepidem), Straż Pożarna, Policja i Kuratorium Oświaty, mogą pojawiać się również inne… Czytaj dalejUrząd z ludzką twarzą – jak współpracować ze służbami organizując wypoczynek?
W ZHR mamy dwie instytucje: okręg i chorągiew, które są jak dwa zazębione tryby w jednym mechanizmie zegara. Każdy porusza się dzięki drugiemu – jeśli jeden się zatrzyma, cały zegar… Czytaj dalejWychowanie do gospodarności
„Boże daj mi pogodę ducha,abym zgadzał się z tym czego nie mogę zmienić,odwagę, abym zmieniał to co zmienić mogęi mądrość, abym umiał odróżnić jedne sprawy od drugich” [1] W byciu… Czytaj dalejFelieton: Harcerstwo nie rozwiąże wszystkich problemów. Serio.
Wraz z postępującą degrengoladą młodzieży w naszym kraju, brakiem kultury osobistej i upadkiem obyczajów na niespotykaną dotąd skalę, należy zadać sobie pytanie iście fundamentalne: „Quo vadis, Narodzie Polski?”… Znaczy się… Czytaj dalejCo dzieje się w internecie zostaje… – dlaczego warto interesować się tym, co robią harcerze i harcerki w sieci
Zacznijmy może od tego: po co nam w Organizacji hufce? Według mnie główna praca wychowawcza w ZHR opiera się na drużynach – i to one są, bez dwóch zdań, najważniejsze.… Czytaj dalejDobry hufcowy, czyli tak naprawdę kto?
fot. Andrzej Haładyna Trudne się wylosowało, tego nawet ja nie miałem w szkole Gdyby tylko umieć osiągać postawione sobie cele… To by było coś. Niestety, osiąganie celów jest bardzo trudne.… Czytaj dalejJak zrealizować plan pracy?
Często słyszy się opinie, jakoby któraś ze ścieżek metodycznych była “gorsza” od pozostałych. Czy faktycznie da się jednoznacznie uporządkować poziomy naszej Organizacji od najlepszego do najgorszego? A może gradacja metodyk… Czytaj dalejFelieton: Sprawdź, czy nie jesteś cieniasem
Kto był na kursie instruktorskim, ten na pewno zna całą rękę metody (lub kardynalne zasady metody – przyp. red.). Mi jednak zrozumienie oddziaływania wzajemnego – najmniej moim zdaniem oczywistego jej… Czytaj dalejO oddziaływaniu wzajemnym
Czy ZHR poradzi sobie w razie klęski żywiołowej, kryzysu humanitarnego czy nawet w przypadku wojny? Jaka jest nasza odpowiedzialność w zakresie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej? O tych niełatwych, ale… Czytaj dalejJakub Pajkowski: Czy ZHR poradzi sobie w dobie kryzysu?
Myślę, że każdy instruktor powinien wiedzieć, czyje pomysły legły u podstaw rozwoju skautingu, a później harcerstwa. Kto uznał, że młodych chłopców pora wyciągnąć z ciasnych miast do lasu, pozwolić im… Czytaj dalejDwóch wąsatych wilków – jak zrozumieć ducha skautingu
Reggio Emilia – co to? Ja też dowiedziałam się niedawno. Natrafiłam na tę nazwę ponad rok temu, szukając pracy jako świeżo upieczony pedagog. Potem nie minęło dużo czasu, aż zaczęłam… Czytaj dalejCzy harcerstwo ma 100 języków? – podejście pedagogiczne Reggio Emilia po harcersku
Pewnie niewielu wie, że w środowisku harcerskim ZHR od 2003 roku istnieje drużyna, której członkami są dzieci i młodzież z niepełnosprawnością. Wiele lat temu w ZHR działało kilka takich środowisk,… Czytaj dalejPełnia harcerstwa – o pracy metodą harcerską z osobami z niepełnosprawnością
Tekst stanowi zredagowaną i uzupełnioną wersję wypowiedzi wygłoszonej podczas obchodów 45. rocznicy powołania Kręgów Instruktorów Harcerskich im. Andrzeja Małkowskiego (KIHAM), które odbyły się 25 października 2025 roku w Warszawie. Kiedy… Czytaj dalejFelieton: (samo)organizacja
O zlocie w Spale, wielkich sukcesach i przemilczanych błędach przedwojennego ZHP, a także o tym, jakie wnioski możemy wyciągnąć, badając historię ruchu harcerskiego, rozmawiam z Pawłem Szczerbińskim – autorem książki… Czytaj dalejPaweł Szczerbiński: Czego możemy się nauczyć od przedwojennych harcerzy?
Czym jest test hula hop? Wśród instruktorów krąży opowieść o mitycznym „teście hula hop”, rzekomo przeprowadzanym podczas komisji zamykającej próbę na harcmistrza. Polega on na opuszczeniu nad głową obręczy –… Czytaj dalejFelieton: Test hula hop – w dobrym żarcie ukryta zła postawa
Niezależnie od tego, że wpisaliśmy szeroko rozumiany fundraising – obejmujący nie tylko pozyskiwanie grantów – w przyjętą w 2022 roku strategię #ZHR2025, po uruchomieniu profilu na portalu Zrzutka.pl pojawiły się… Czytaj dalejCzy zbieranie pieniędzy przez ZHR jest dobre?
Legendy głoszą, że Albert Einstein powiedział: „Oddziaływanie pozytywne to szósty palec ręki metody”. Niestety legendy kłamią i nigdy tak nie powiedział, nie wiedział też pewnie, czym jest ręka metody. Ale… Czytaj dalejO oddziaływaniu pozytywnym
Fundraising to zbieranie funduszy dla organizacji pozarządowej, ale również partii politycznej, szkoły czy szpitala. W polskich realiach fundraising to domena raczej organizacji pozarządowych (tzw. NGO-sów). Zbieranie funduszy może odbywać się… Czytaj dalejFundraising w ZHR?
Dlaczego o tym piszę? Gdy zastanawiałem się czy wyjechać na studia prowadząc drużynę, pomocne okazały się niektóre artykuły na Azymucie, w których osoby które wyjechały bądź nie, przedstawiały swoją perspektywę.… Czytaj dalejJeszcze jeden głos z kraju o tym czy warto wyjechać na studia
Fred Trumper udaje się do urologa, żeby rozwiązać, trapiący go od czasów, kiedy był jeszcze w wieku harcerskim problem z moczowodem. Doktor proponuje mu trzy opcje do wyboru, ale dwie… Czytaj dalejMetoda wodna
Pamiętam dokładnie ten moment. Trwał biwak, byłam wtedy świeżo po zostaniu przyboczną, miałam pod opieką kilkanaście harcerek. Jedna z nich regularnie się spóźniała, rozmawiała w szeregu, łamała ustalenia. W pewnym… Czytaj dalejPo co karać? Harcerska refleksja o wychowaniu bez przemocy
Od dwóch lat należę do 1% młodzieży w Polsce. I nie, nie jestem przedsiębiorcą ani wybitnym geniuszem – jestem młodą kobietą w spektrum autyzmu. W tym artykule chciałabym podzielić się… Czytaj dalejNie każda druhna patrzy tak samo
Na ostatnim, XIX Zjeździe ZHR, w kontekście dynamicznie rozwijającego się ruchu wodniackiego, wywiązała się dyskusja w powyższym temacie. Nawet sam Naczelnik odpowiadając na pytania delegatów wspominał, że bardziej skłania się… Czytaj dalejWodniactwo jest metodą czy programem?